Uit: Het kontakt van 28 maart 2007
tekst: Janneke Boogaard
HEESSELT - Als het klimaat zo snel verandert als sommigen voorspellen, wordt de dijk bij Heesselt in de toekomst een stuk naar binnen verlegd. Zo krijgt de Waal meer ruimte om water af te voeren. Villa De Steen en nog vier huizen moeten dan wijken.
De dijkverlegging bij Heesselt is opgenomen in het plan 'Ruimte voor de Rivier'. Het is één van de mogelijke maatregelen voor de lange termijn, na 2015. Of die maatregelen moeten worden uitgevoerd, hangt ervan af hoeveel water de Nederlandse rivieren de komende jaren te verstouwen krijgen. Op dit moment wordt ervan uitgegaan dat de Rijn bij Lobith maximaal 16.000 kuub per seconde moet kunnen afvoeren. Het kabinet houdt er rekening mee dat dit kan toenemen tot circa 18.000 kuub.
Populieren
Als dat gebeurt, wordt de dijkverlegging bij Heesselt een serieuze optie. Het
zou betekenen dat de flauwe bocht in de Waalbandijk tussen de Gemeneweg en het
dorp Varik afgesneden zou worden, zodat de uiterwaarden breder worden. Het
grootste deel van dit gebied wordt nu in beslag genomen door het populierenbosje
De Steen. Ook de gelijknamige villa zou voor de dijkverlegging moeten wijken.
Bij De Steen staat nu aan de dijk een paneel van het Waterschap, waarop te lezen is wat er bij de laatste dijkverzwaring is gedaan om het probleem piping het hoofd te bieden. Bij hoge rivierstanden stroomt er kwelwater onder de dijk door. Als dat water ook gronddeeltjes meeneemt, ontstaan er geulen en wordt de dijk van binnen uitgehold. Hierdoor kan de dijk ernstig verzwakt worden. Bij Heesselt speelde dat probleem ook en daarom is er na het hoge water van 1995 buitendijks een kleilaag van een meter dik en zo'n honderd meter lang aangebracht.
Het gevaar van, piping is daarmee op deze plek afdoende bestreden, zegt Camiel Masselink van Waterschap Rivierenland. Dit argument speelt dan ook niet mee bij een eventuele dijkverlegging. "Als je de dijk verlegt, verplaats je in feite ook het probleem. Er moeten dan opnieuw maatregelen genomen worden tegen het vormen van geulen onder de dijk."
Gereserveerd
Het landinwaarts verplaatsen vande dijk is dus puur bedoeld om meer water te
kunnen afvoeren. Om te voorkomen dat er grootschalige ontwikkelingen plaats
vinden in de gebieden waar de dijk straks misschien verlegd moet worden, worden
deze plekken nu al gereserveerd. Dat is ook de reden dat de dijkverlegging in
onder andere Heesselt nu al in het pakket maatregelen van 'Ruimte voor de
Rivier' is opgenomen.
De gemeente Neerijnen stelt zich voorlopig neutraal op: "We concentreren ons op de huidige maatregelen. Op dit moment is nog niet in te schatten hoeveel water er na 2015 daadwerkelijk moet worden afgevoerd. Het Waterschap is in eerste instantie aan zet als het gaat om een dijkverlegging en zij zijn er ook nog niet concreet mee bezig", stelt gemeentewoordvoerder Amresh Dewkalie.
Waalweelde .
Volgens hem
kan, het project Waalweelde ook oplossingen bieden om meer water af te voeren
door de rivier. In dat plan staan maatregelen als rivierverruiming en het
verwijderen van flessenhalzen voor een gelijkmatiger stroming. "
Waalweelde wordt getrokken door de provincie Gelderland en de Radboud Universiteit. Het doel is om de regio nauwer te betrekken bij ontwikkelingen rond de rivier. Dat moet eind 2oo8 leiden tot een breed gedragen ruimtelijk ontwerp voor hel Waaltraject. Rivierveiligheid, natuur en economische 'groei moeten daarbij hand in hand gaan.
Het afgraven van de uiterwaarden. bij Heesselt, een ander plan uit 'Ruimte voor de Rivier', gaat definitief niet door. Daartegen was te veel weerstand. Het blijft wel de bedoeling om in dit gebied natuur te ontwikkelen met inachtneming van de waterveiligheid. Tot nu toe is onzeker of er voldoende geld is om binnen enkele jaren tot uitvoering over te kunnen gaan.
Aan de Waalbandijk in Heesselt blijven de protesten tegen de dijkverlegging tot nu toe uit. De bewoners stellen zich afwachtend op. Maar toeval of niet, villa De Steen staat al een tijdje te koop.