‘Modeltekenen leert je kijken’

Door onze verslaggever

De Varikse kunstenaar Willem den Ouden bracht veel kunstenaars de fijne kneepjes van het vak bij. Recent, maar ook oud werk van 43 oud - leerlingen is deze maand te zien tijdens een expositie in het Stroomhuis Neerijnen.

VARIK Tekenen en schilderen hebben veel te maken met kijken, stelt Willem den Ouden. „Intens kijken naar verhoudingen, maten, richtingen, volumes. Het tekenen naar model is de beste manier om dat te leren. Eigenlijk de enige manier. Het is een onmisbare basis voor welke kunstvorm dan ook. Zelfs voor wie abstract werkt.“

Den Ouden (77) is voormalig tekenleraar aan de avondtekenklassen van de Rijksacademie van Beeldende Kunsten in Amsterdam. De zogenoemde Avondacademie, die ook in andere steden bestond, werd in 1982 landelijk opgeheven.

Den Ouden verloor daarbij zijn baan, maar erger vindt hij nog altijd het verlies van de traditionele tekenopleiding, die – naar zijn zeggen –- sinds die tijd nergens in Nederland meer te vinden is.

Tussen 1961 en 1982 bracht hij veel kunstenaars, van wie een aantal internationale bekendheid kreeg, de fijne kneepjes van het vak bij. Met warme gevoelens blikt de kunstenaar, die al ruim veertig jaar in Varik woont, terug op die periode.

Hij omarmde dan ook met plezier het initiatief van de Kunststichting Neerijnen om werk van 43 oud-leerlingen in het Stroomhuis van Neerijnen te exposeren. Het betreft schilders, beeldhouwers en grafici.

Het is een onmisbare basis voor welke kunstvorm dan ook

Naast enkele recente werkstukken is elke deelnemer gevraagd een modeltekening uit zijn of haar academietijd op te hangen. Wandelend door de expositieruimte wijst Den Ouden herhaaldelijk op details van de vroege modeltekeningen en -schilderijen.

Hij legt meer dan eens het verband met de gedegen basis van het modeltekenen. „Veel eigentijdse kunstenaars beklagen zich dat ze die opleiding niet meer konden volgen. Zij beheersen het vak niet volledig. Dat zie je direct in hun werk terug. Het tekenen van mensen heeft altijd centraal gestaan in de kunst. Vanaf de vroegste grotschilderingen, de Egyptenaren, de Grieken en de Romeinen zijn levende mensen afgebeeld in ontelbare houdingen.“

De Varikse kunstenaar concludeert dan ook: „Zonder een intense studie als die aan de Avondacademie zouden de indrukwekkende figuurtekeningen van artiesten als Matisse, Giacometti, Beuys en Freud nooit gemaakt zijn.“

De expositie oud-Rijksacademie studenten in Het Stroomhuis aan de Van Pallandtweg 1 in Neerijnen is nog te zien op 7, 8, 14 en 15 januari tussen 12.00 en 17.00 uur. Toegang gratis.