Een frans boek

Het Maarten van Rossummuseum in Zaltbommel is in het bezit van het boek Histoire de la Campagne des Prussiens en Hollande en MDCCLXXVII.

Dit boek verscheen in 1790 en werd in Berlijn uitgegeven en opgedragen aan de koming, 'au Roi'. In dit boek wordt de tocht van de soldaten uit Pruisen in ons land uitvoering beschreven en zelfs is een prentje van het kamp Tuil opgenomen.
Ik wil enkele momenten uit de tocht van de Pruisen hier beschrijven.
Begin augustus moest de eerste kolonne, na de Waal bj Nijmegen te zijn overstoken, lopen door Dooijewaart en Tuil naar Asperen en daar enkele bataillons inzetten tegen Gorinchem, verdedigd met weinig troepen en een commandant zonder ervaring.
Het verliep allemaal niet even vlot, want op 7 september wacht een zekere 'Lieutenant de Winckelmann' op nieuwe orders. Die krijgt hij en van hem en zijn mannen wordt verteld, dat 'ze reisden langs de Waal tot het dorp Achten (Ochten), de volgende dag Tuil veroverden en daarna verder trokken naar Asperen'.
op een andere plaats wordt verteld van de ervaringen van 'Lieutenant de Holzendorf'. Vanuit Tiel ging deze met een aantal verkenners naar de Linge 'om te kijken waar men die kon oversteken en om te kijken naar de toestand van de vijand'. De tocht ging naar VARIK en vandaar naar het westen. Neerijnen, Waardenburg en Tuil werden veroverd. Tussen Tuil en Haeften werden de kampen van de infanterie opgeslagen. In Haaften werden de kampen opgeslagen van twee eskaders. Het bataillon van De Reounard verbleef in Tuil waar de hertog ook zat.

Het boek verhaalt hoe door laag water en andere ellende de Pruisen uiteindelijk in november van dat jaar weer weg gingen uit ons land en hun plaast weer werd ingenomen door het Nederlandse leger. En zo was het weer rustig in ons land.